banner ad
By 12 Mart 2014 0 Comments Read More →

FRAKTÜR (KIRIK)

fraktur2Vücut içerisinden veya genel olarak vücut dışından bir etki ile kemiklerin anatomik bütünlüğünün bozulması durumuna kırık (fraktür) denir. Kemiğin sağlığı veya etki kuvvetinin durumuna göre, çatlaktan (fissür) aynı kemiğin tamamen ayrılmasına, hatta aynı kemiğin ikiden fazla parçaya bölünmesine kadar farklı çeşitlerde görülür.

Kemik sağlığına göre kırıklar üç çeşittir.

Sağlıklı kemiğin kırıklarına travmatik kırık denir. Genelde trafik kazası, düşme, çarpma, spor hareketleri, dayak, iş kazası nedenlerine bağlı olarak oluşur.

Hasta kemiğin kırığına patolojik kırık denir. Basit travmalar sonucu gerçekleşir. Patolojik kırığa neden olan hastalıklar genellikle tümörler, osteoporoz ve enfeksiyonlardır.

Yorgun kemiğin kırığına da stres kırığı denir. Genelde çatlak kırıklar (fissür) olarak gerçekleşmesine rağmen tam kırıklar da oluşabilir. Nedeni sürekli ve tekrarı olan hareket zorlanmalarıdır.

Kırık oluşumu kemiğin çevresindeki dokulara veya etki kuvvetine göre iki çeşitte gözlenir.

Kapalı kırıklar kemik bütünlüğünün bozulduğu ancak cildin bozulmadığı kırıklardır. Açık kırıklar kemik bütünlüğünün de cilt bütünlüğünün de bozulduğu kırıklardır. Açık kırıklar diğer kırıklardan farklı olarak enfeksiyon riski de taşır.

Kemik kırıkları yaşamın her evresinde değişiklikler gösterebilir.

Doğum esnasında operasyon travması nedenli kırıklar; genelde köprücük kemiği ve kol kemiğinde oluşur.

fraktur3

Çocuklarda düşme, dövülme, trafik kazası nedenli kırıklar; genelde kol kemiğinde, dirsekte ve ön kol kemiklerinde oluşur.

Gençlerde spor ve trafik kazası nedenli kırıklar; genelde uyluk kemiğinde, kaval kemiğinde ve ön kol kemiklerinde oluşur.

Orta yaşlarda iş kazası ve trafik kazası nedenli kırıklar; genelde uyluk kemiğinde, kaval kemiğinde ve ön kol kemiklerinde oluşur.

İleri yaşlarda ise düşme ve kemik tümörleri nedenli kırıklar görülür. Genelde uyluk kemiğinin üst başında, kol kemiği başında ve ön kolda oluşur.

fraktur4

Teşhis: Kırık teşhisi çabuk ve detaylı bir şekilde fizik muayene ve görüntüleme sistemleri ile yapılmalıdır. Kırık bulguları bölgenin hareketiyle artan ağrı, ödem, kanama kaynaklı morarma, hareket kaybı veya hareket kısıtlılığıdır. Kırıkla birlikte kemik çevresindeki dokuların sağlığı da detaylı incelenmelidir.

İlk Yardım: Kırık genel olarak ölümle neticelenmez. Bu yüzden travma sonrası ilk yapılması gereken hastanın solunum yolarının açılması gibi hastanın yaşamsal sorunlarına öncelik vermektir. Kırıkla ilgili ilk yardımda öncelikli olarak yapılması gereken hastayı sert bir zemine sırt üstü yatırarak dönmesini engelleyecek şekilde yan kısımlarını desteklemektir. Daha sonra elimizdeki malzeme ve imkânlar çerçevesinde kırık bölgeler geçici olarak tespit edilerek (düzgün şekilde hareketsiz konuma getirilerek) sağlık kurumuna transfer edilmelidir.

Tedavi: Kırık tedavisi, kırığın şekli ve durumuna göre elastik bandaj, alçı sargı, atelli ortezler, implant ortezler veya fiksatör cihazların yardımı ile kırığın bulunduğu bölgeyi tespit etmek suretiyle yapılır.

fraktur1

Post a Comment